Pts. Kas 16th, 2026

SON TV / ANKARA

Anayasa Mahkemesi, Türkiye’de fuhuş faaliyetlerinin devlet gözetimi ve denetimi altında yürütülmesine ilişkin hukuki düzenlemeyi Anayasa’ya aykırı buldu.

17 Kasım 2026 tarihli ve 33433 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan kararla, 24 Nisan 1930 tarihli ve 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha Kanunu’nun 128. maddesinin birinci fıkrası iptal edildi.

Yüksek Mahkemenin 16 Temmuz 2026 tarihinde oybirliğiyle aldığı karar, fuhuş faaliyetlerinin kamu otoritesinin denetiminde yürütülmesinin hukuki dayanağı bakımından önemli sonuçlar doğurdu.

ÜÇ AYRI YARGI MERCİİNDEN BAŞVURU

Anayasa Mahkemesinin önüne gelen düzenlemeye ilişkin itirazlar üç ayrı yargı merciinden yapıldı.

Erzurum Bölge İdare Mahkemesi 3. İdari Dava Dairesi, Mardin 3. İdare Mahkemesi ve Danıştay Dördüncü Dairesi, Umumi Hıfzıssıhha Kanunu’nun 128. maddesinin Anayasa’ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptalini talep etti.

Başvurularda, konut ve işyerlerinin belirli sürelerle kapatılarak mühürlenmesine ilişkin işlemlerin iptalinin istendiği davalarda uygulanacak kanun hükmünün Anayasa’ya aykırılığı ileri sürüldü.

Yüksek Mahkeme, aralarında hukuki bağlantı bulunan üç başvuruyu E.2025/144 sayılı dosyada birleştirerek inceledi.

1930 TARİHLİ DÜZENLEME MERCEK ALTINA ALINDI

İptal edilen düzenleme, Sağlık Bakanlığı ile İçişleri Bakanlığının birlikte çıkaracağı yönetmelikle umumi kadınların ve umumi evlerin tabi olacakları hükümlerin belirlenmesini öngörüyordu.

Kanun ayrıca fuhuş nedeniyle bulaşan hastalıkların, özellikle zührevi hastalıkların yayılmasını önlemek amacıyla alınacak tedbirlerin yönetmelikle düzenlenmesine imkân tanıyordu.

Bu hükme dayanılarak 1961 yılında Genel Kadınlar ve Genelevlerin Tabi Olacakları Hükümler ve Fuhuş Yüzünden Bulaşan Zührevi Hastalıklarla Mücadele Tüzüğü yürürlüğe konulmuştu.

Söz konusu düzenlemeler çerçevesinde fuhuş faaliyetleri, oluşturulan komisyonlar aracılığıyla kamu otoritesinin gözetimi ve denetimi altında yürütülüyordu.

İNSAN ONURU VURGUSU YAPILDI

Anayasa Mahkemesi, kararının gerekçesinde insan onurunun korunmasına özel önem verdi.

Yüksek Mahkeme, fuhşun yalnızca bireyleri değil, toplum sağlığını, ahlaki değerleri ve özellikle kadın haklarını etkileyen sosyal ve ekonomik boyutları bulunduğunu değerlendirdi.

Kararda, fuhşun yasal bir çerçeveye oturtularak devletin gözetim ve denetimi altında yürütülmesinin, kamu güvenliği ve sağlığının korunması amacı taşısa bile insan onuruyla bağdaşır hâle gelmeyeceği belirtildi.

Mahkeme, kişilerin ekonomik zorluklar ve çaresizlik nedeniyle bu faaliyetlere yönelmesinin de değerlendirilmesi gerektiğine işaret etti.

DEVLETİN ASIL GÖREVİ NE?

Kararın dikkat çeken bölümlerinden birinde devletin fuhuşla mücadeledeki sorumluluğu ele alındı.

Anayasa Mahkemesi, devletin temel görevinin bireyleri fuhşa yönelten yapısal nedenleri ortadan kaldıracak etkili sosyal politikaları hayata geçirmek olduğunu vurguladı.

Ayrıca fuhşa aracılık eden kişi ve örgütlerle etkin mücadele edilmesi gerektiği ifade edildi.

Yüksek Mahkeme, bireylerin ekonomik güçlüklerinden veya çaresizliklerinden yararlanılarak bedensel bütünlüklerinin metalaştırıldığı bir alanın düzenlenmesinin, devletin kişiyi koruma işlevini zayıflatacağı değerlendirmesinde bulundu.

ANAYASA’NIN 5 VE 17. MADDELERİNE AYKIRI BULUNDU

Anayasa Mahkemesi, düzenlemeyi Anayasa’nın 5. ve 17. maddeleri yönünden inceledi.

Anayasa’nın 5. maddesi devletin temel amaç ve görevlerini, 17. maddesi ise kişinin maddi ve manevi varlığını koruma ve geliştirme hakkını düzenliyor.

Yüksek Mahkeme, devletin gözetimi ve denetimi altında fuhuş yapılmasına imkân tanıyan kuralın, kişilerin maddi ve manevi varlığını koruma ve geliştirme hakkına ilişkin pozitif yükümlülükle bağdaşmadığı sonucuna ulaştı.

Bu gerekçeyle düzenlemenin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptal edilmesi gerektiğine karar verildi.

İKİNCİ CÜMLE DE İPTAL EDİLDİ

Anayasa Mahkemesi, 128. maddenin birinci fıkrasının ilk cümlesini Anayasa’ya aykırı bularak iptal etti.

İlk cümlenin iptali nedeniyle uygulanma imkânı kalmayan ikinci cümlenin de 6216 sayılı Kanun’un 43. maddesi gereğince iptaline hükmedildi.

Böylece söz konusu fıkranın tamamı yürürlükten kaldırılmasına yönelik karara konu oldu.

Kararda, iptal hükmünün yürürlüğe girişinin ertelenmesine ilişkin ayrıca bir süre belirtilmedi.

KARAR OYBİRLİĞİYLE ALINDI

Anayasa Mahkemesi Başkanı Kadir Özkaya başkanlığında alınan karar, 16 Temmuz 2026 tarihinde oybirliğiyle verildi.

Kararda Başkanvekilleri Basri Bağcı ve İrfan Fidan ile Yüksek Mahkeme üyelerinin imzaları yer aldı.

E.2025/144 esas ve K.2026/164 karar sayılı hüküm, 17 Kasım 2026 tarihli Resmî Gazete’de kamuoyuna duyuruldu.

GENELEVLERİN HUKUKİ DURUMU NE OLACAK?

Anayasa Mahkemesinin kararı, genelevlerin faaliyetlerine dayanak oluşturan kanuni düzenleme bakımından yeni bir hukuki durum ortaya çıkardı.

Ancak karar, mevcut genelevlerin tamamının kendiliğinden ve derhâl kapatılmasına ilişkin ayrı bir hüküm içermiyor.

İptal kararının mevcut idari düzenlemelere, ruhsatlandırma ve denetim uygulamalarına etkisinin ilgili mevzuat çerçevesinde değerlendirilmesi gerekecek.

Karar, yetişkinlerin rızaya dayalı fuhuş yapmasını ayrıca suç olarak düzenlemediği gibi insan ticareti, fuhşa zorlama ve fuhşa aracılık suçlarına ilişkin ceza hükümlerini de ortadan kaldırmıyor.

ETİKETLER:#AnayasaMahkemesi #AYM #ResmiGazete #Genelev #Fuhuş #İptalKararı #UmumiHıfzıssıhhaKanunu #Yargı #Hukuk #SonTV

 

Anayasa Mahkemesi (AYM), 1930 tarihli Umumi Hıfzıssıhha Kanunu’nun fuhuşun devlet gözetimi ve denetimi altında yürütülmesine dayanak oluşturan 128. maddesinin birinci fıkrasını Anayasa’ya aykırı bularak iptal etti. Yüksek Mahkeme, devletin insan onuruyla bağdaşmayan faaliyetlere yasal güvence sağlamasının temel hakları koruma yükümlülüğüyle çeliştiğine hükmetti. Oybirliğiyle alınan karar, 17 Kasım 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlandı. Read More

By admin

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir