SON.TV/ ANKARA
Adalet Bakanlığı, yargı hizmetlerinde dijital dönüşüm çalışmalarına yeni bir yapay zekâ uygulaması ekledi.
Bilgi İşlem Genel Müdürlüğü tarafından geliştirilen “Ceza Müteferrik Talep Türü Tahmini” isimli UYAP AI projesi, ceza mahkemelerindeki “değişik iş” dosyalarında bulunan evrakları otomatik olarak analiz ediyor.
Uygulama, dosyaya eklenen belgenin içeriğini okuyarak talebin hangi işlem türüne ait olduğunu belirliyor ve yetkili personele uygun seçeneği öneriyor.
DEĞİŞİK İŞ DOSYALARI OTOMATİK İNCELENECEK
Ceza mahkemelerine iletilen ancak doğrudan bir ceza davasının esası kapsamında bulunmayan bazı talepler, UYAP üzerinde “değişik iş” veya “ceza müteferrik” dosyası olarak kaydediliyor.
Tutuklama, yakalama, adli kontrol ve ceza infaz kurumuna sevk gibi farklı talepler bu kapsamda değerlendirilebiliyor.
Yeni uygulamayla birlikte sisteme eklenen evrakın içeriği yapay zekâ tarafından incelenecek. Talebin niteliği belirlendikten sonra ilgili değişik iş türü personele otomatik olarak sunulacak.
Böylece dosyanın içeriğiyle uyuşmayan işlem türünün seçilmesinden kaynaklanan kayıt hatalarının azaltılması hedefleniyor.
OCR TEKNOLOJİSİYLE METİN ANALİZİ
Projenin teknik temelinde Optik Karakter Tanıma, kısa adıyla OCR teknolojisi bulunuyor.
OCR, taranmış veya görüntü biçimindeki belgelerde yer alan yazıları makine tarafından işlenebilir metne dönüştürüyor. Geliştirilen yapay zekâ modeli de elde edilen bu metni analiz ederek evrakta hangi talebin bulunduğunu tespit ediyor.
Sistem; tutuklama, yakalama ve adli kontrol gibi kritik ifadeleri belge içeriğinden okuyarak dosyanın hangi işlem türüyle kaydedilmesi gerektiğine ilişkin yetkili personele seçenek sunuyor.
NİHAİ İŞLEM PERSONELİN KONTROLÜNDE
Yeni uygulama, hâkim yerine karar veren veya yargısal değerlendirme yapan bir sistem olarak çalışmıyor.
Yapay zekâ, dosyadaki belgeyi sınıflandırıp uygun kayıt türünü personele önererek idari ve operasyonel süreci destekliyor. Dosyanın kaydedilmesi ve gerekli adli işlemlerin yürütülmesi yetkili personel ile yargı mercilerinin sorumluluğunda kalıyor.
Bu yönüyle proje, karar verme mekanizmasından çok iş akışının doğru ve hızlı yürütülmesine yardımcı olan bir sınıflandırma sistemi niteliği taşıyor.
HATALI KAYITLAR GECİKMELERE YOL AÇIYORDU
Ceza mahkemelerindeki işlemlerin kesintisiz sürdürülebilmesi için dosyalara eklenen evrakların doğru tür ve tip altında kaydedilmesi önem taşıyor.
Örneğin, sorgu zaptı bulunmayan bir dosyada tutuklama veya ceza infaz kurumuna sevk müzekkeresi hazırlanırken yanlış değişik iş türünün seçilmesi, iş akışının aksamasına neden olabiliyor.
Yanlış seçimin düzeltilmesi için ek işlem yapılması gerekebiliyor; bu durum dosyanın ilgili birime aktarılmasını geciktirebildiği gibi UYAP üzerindeki istatistiklerin de gerçeği tam olarak yansıtmamasına yol açabiliyor.
Yeni yapay zekâ uygulamasının bu tür kullanıcı kaynaklı veri giriş hatalarını en aza indirmesi amaçlanıyor.
PERSONELE DOĞRU İŞLEM SEÇENEĞİ SUNULACAK
Sistem, mahkeme dosyasına yüklenen evraktaki talebi tespit ettikten sonra personele doğrudan ilgili işlem seçeneğini gösterecek.
Bu sayede personelin çok sayıda kayıt türü arasından elle seçim yapması sırasında oluşabilecek hata riski azaltılacak. İşlemin doğru başlık altında başlatılmasıyla dosyanın sonraki aşamalara daha hızlı aktarılması hedefleniyor.
Uygulamanın özellikle yoğun iş yükü bulunan ceza mahkemelerinde operasyonel süreçlere katkı sağlaması bekleniyor.
ADLİ VERİLERİN DOĞRULUĞU ARTACAK
Projenin önemli hedeflerinden birini de UYAP veri tabanındaki kayıt ve istatistiklerin güvenilirliğinin artırılması oluşturuyor.
Dosyaların yanlış işlem türüyle açılması yalnızca tek bir dosyanın iş akışını etkilemiyor; aynı zamanda iş yükü, talep türü ve sonuçlara ilişkin istatistiklerde sapmaya neden olabiliyor.
Belgenin içeriği ile seçilen kayıt türünün yapay zekâ desteğiyle eşleştirilmesi sayesinde UYAP’taki verilerin daha tutarlı hâle gelmesi bekleniyor.
Doğru sınıflandırılmış veriler, mahkemelerin iş yükünün ölçülmesi, kaynak planlaması ve hizmet politikalarının hazırlanmasında da daha sağlıklı sonuçlar sağlayabilecek.
DOSYA DEVİR HIZININ ARTIRILMASI HEDEFLENİYOR
Bakanlık tarafından paylaşılan bilgilere göre sistemin UYAP’a entegre edilmesiyle hatalı veri seçimlerinden kaynaklanan bürokratik takılmaların önüne geçilmesi amaçlanıyor.
Manuel giriş hatalarının azaltılması, kayıt düzeltme işlemlerine harcanan zamanın düşürülmesi ve dosyaların ilgili birimlere daha hızlı aktarılması projenin beklenen sonuçları arasında yer alıyor.
Böylece ceza mahkemelerinin genel işleyişinde zaman kaybının azaltılması ve personelin iş yükünün hafifletilmesi hedefleniyor.
YARGIDA YAPAY ZEKÂ DESTEKLİ DÖNÜŞÜM
“Ceza Müteferrik Talep Türü Tahmini”, Adalet Bakanlığının UYAP altyapısına entegre ettiği yapay zekâ destekli uygulamalardan biri olarak devreye alındı.
Bilgi İşlem Genel Müdürlüğü, “güven veren ve erişilebilir adalet” hedefi doğrultusunda yargı teşkilatına yönelik teknoloji ve yapay zekâ projelerinin geliştirilmesine devam edileceğini bildirdi.
Uygulamanın performansı, farklı belge türlerini doğru sınıflandırma oranı ve iş süreçlerine sağladığı zaman kazancı, kullanım sürecinde ortaya çıkacak verilerle daha net görülebilecek.
ETİKETLER: #AdaletBakanlığı #YapayZekâ #UYAP #BilgiİşlemGenelMüdürlüğü #Yargı #CezaMahkemeleri #DeğişikİşDosyaları #OCR #DijitalDönüşüm #AdaletTeknolojileri
Adalet Bakanlığı Bilgi İşlem Genel Müdürlüğü, ceza mahkemelerindeki “değişik iş” dosyalarını yapay zekâyla analiz eden yeni UYAP uygulamasını devreye aldı. Sistem, evrak içeriğindeki talebi OCR teknolojisiyle belirleyerek personele doğru işlem türünü otomatik olarak sunacak. Read More