Stj. Av. \u00c7\u0130LEM SAKLAVCI<\/p>\n\n\n\n
Faktoring, temel ve \u00f6n\u015fart olan alt yap\u0131s\u0131 \u201calaca\u011f\u0131n ferileri ile birlikte temliki\u201d ne dayan\u0131r.B konu Bor\u00e7lar kanununun 162. ila 174. maddelerinde d\u00fczenlenmi\u015ftir.Bu maddeler T\u00fcrkiye\u2019de faktoringi m\u00fcmk\u00fcn k\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
Bor\u00e7lar Kanunu ile T\u00fcrk Ticaret Kanunu sekt\u00f6r\u00fcn hukuki yap\u0131s\u0131n\u0131n alt yap\u0131s\u0131n\u0131 olu\u015fturmaktad\u0131r.Ancak, TC.Ba\u015fbakanl\u0131k Hazine M\u00fcste\u015farl\u0131\u011f\u0131, sekt\u00f6r faaliyetlerinin hukuki alt yap\u0131ya kavu\u015fturulmas\u0131 amac\u0131 ile 90 say\u0131l\u0131 KHK\u2019da de\u011fi\u015fiklik haz\u0131rlayarak, Bakanlar Kurulunun onay\u0131 ile ilk yasal d\u00fczenlemeyi, 1994\u2019te haz\u0131rlam\u0131\u015ft\u0131r.Di\u011fer, ba\u015fka konularla birlikte, KHK \u00fclkemizde ilk defa bir yasal belgede faktoringin ilk tan\u0131m\u0131n\u0131 vermektedir. \u201cFaturaya veya mal veya hizmet sat\u0131\u015flar\u0131ndan do\u011fmu\u015f veya do\u011facak alacaklar\u0131 temell\u00fck ederek tahsilini \u00fcstlenmek ve alacaklara kar\u015f\u0131l\u0131k \u00f6demelerde bulunarak finansman sa\u011flamak.\u201dDaha geni\u015f bir tan\u0131m ile, mal satan ve ya hizmet arzeden ticari i\u015fletmelerin yurt i\u00e7ine veya d\u0131\u015f\u0131na yapacaklar\u0131 kredili sat\u0131\u015flardan kaynaklanan k\u0131sa vadeli senede ba\u011fl\u0131 alacak haklar\u0131n\u0131n, factor veya factoring \u015firketi ad\u0131 verilen finansal kurulu\u015flar taraf\u0131ndan sat\u0131n al\u0131nmas\u0131 temeline dayanan bir faaliyettir.Hukuki anlamda factor, mal sat\u0131m\u0131 ve\/veya hizmet arz\u0131 ile u\u011fra\u015fan firmalar\u0131n bu sat\u0131\u015flar\u0131 sonucu do\u011fan veya do\u011facak alacaklar\u0131n\u0131 devralarak tahsilini \u00fcstlenen, bu alacaklara kar\u015f\u0131 pe\u015fin \u00f6demelerde bulunarak finansman sa\u011flayan, ayn\u0131 anda firmalarda idari, ticari ve mali konularda verilen hizmetler kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 faiz, komisyon ve \u00fccrete hak kazanan ki\u015fi veya kurulu\u015flar olarak tan\u0131mlanmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
Firmalar\u0131n \u00fcretimlerini art\u0131rma \u00e7abalar\u0131, daha fazla ham madde, ekipman ve i\u015fg\u00fcc\u00fc gereksinimini ortaya \u00e7\u0131karmakta, bunlar\u0131n temini ise firmalar\u0131n cari aktiflerinden sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 nakde dayanmaktad\u0131r.Firmalar \u00fcretimlerini piyasa arzederek satmakta, alacaklar\u0131n\u0131 zaman\u0131nda tahsil edebilirlerse \u00fcr\u00fcnlerini nakde d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrebilmektedirler.Firmalar, \u00fcretimden sat\u0131\u015fa kadar a\u015famalar\u0131 kontrol alt\u0131nda tutabilseler de, denetimleri d\u0131\u015f\u0131nda kalan en \u00f6nemli sorun alacaklar\u0131n tahsilidir.Alacaklar\u0131n ge\u00e7 \u00f6denmesi veya firmalara nakit ak\u0131m\u0131n\u0131 aksatmakta, bu da firmalar y\u00f6n\u00fcnden istenmeyen sonu\u00e7lara yol a\u00e7abilmektedir.Bu itibarla, finans d\u00fcnyas\u0131na yeni bir boyut getiren faktoring, nakit ak\u0131\u015f\u0131na do\u011frudan m\u00fcdahale ederek, olabilecek zamanlama ve kopukluk sorunlar\u0131n\u0131n \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131na yard\u0131mc\u0131 olmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
1-Faktoring\u2019in Geli\u015fimi<\/u><\/strong>:Tarihi Fenikelilere, Babillere kadar uzanan faktoring uygulamalar\u0131, 1900 y\u0131llar\u0131n ba\u015f\u0131nda \u00f6nce Amerika\u2019da daha sonra Avrupa \u00fclkelerinde ve Japonya ve di\u011fer Asya \u00fclkelerinde h\u0131zla yay\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.Bug\u00fcn t\u00fcm d\u00fcnyada bilinen ve uygulanan bir finansman y\u00f6ntemidir.<\/p>\n\n\n\n Bir \u00e7ok \u00fclkede 1950\u2019li y\u0131llardan bu yana modern anlamda hizmet veren factoring kurulu\u015flar\u0131n\u0131n \u00f6nekli bir k\u0131sm\u0131 b\u00fcy\u00fck banka ve finans kurulu\u015flar\u0131n\u0131n kat\u0131l\u0131m\u0131yla kurulmu\u015ftur.Avrupa \u00fclkelerinde, factoring ve leasing uygulamalar\u0131na yakla\u015f\u0131k k\u0131rk y\u0131l \u00f6nce uygulamaya ba\u015flan\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131na ra\u011fmen, factoring\u2019i leasing\u2019e k\u0131yasla yeterince tan\u0131nmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ileri s\u00fcrmektedir.Nitekim ; baz\u0131 Avrupa \u00fclkelerinde (\u0130talya, \u0130spanya ve \u0130sve\u00e7) bu konuda yasal d\u00fczenlemeler mevcut de\u011filken, baz\u0131 Avrupa \u00fclkelerinde (Almanya ve Fransa) yasal d\u00fczenlemeler mevcut bulunmaktad\u0131r.Geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerdeki yeni finansman tekniklerini benimseyen ve bu teknikleri gecikmeksizin uygulamaya koyan \u00fclkemizde factoring faaliyetleri ilk kez 1983 y\u0131l\u0131nda ba\u015flam\u0131\u015f ve firmalar\u0131m\u0131z bu finans tekni\u011finin avantajlar\u0131ndan yararlanma olana\u011f\u0131 bulmu\u015flard\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Faktoring \u0130\u015fleminin \u00dc\u00e7 Temel Fonksiyonu Vard\u0131r:<\/u><\/strong><\/p>\n\n\n\n a-Kredilendirme Fonksiyonu<\/p>\n\n\n\n b-Hizmet Fonksiyonu<\/p>\n\n\n\n c-Teminat Fonksiyonu<\/p>\n\n\n\n 1-Kredilendirme Fonksiyonu; <\/u><\/strong> Faktoring i\u015flemide, kredilendirme fonksiyonu farkl\u0131 iki \u015fekilde kullan\u0131labilir.\u0130lk y\u00f6ntem, alaca\u011fa kar\u015f\u0131l\u0131k avans verilmesidir.Factoring \u015firketi,alaca\u011f\u0131n vadesine kadar ge\u00e7ecek zaman i\u00e7inde sat\u0131\u015f\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftiren m\u00fc\u015fterisine alacak tutar\u0131n\u0131n %80-90\u2019\u0131na kadar ge\u00e7ecek s\u00fcre i\u00e7in cari hesap faizi uygulamaktad\u0131r.Alacak tutar\u0131n\u0131n geri kalan k\u0131sm\u0131 da, factoring \u015firketinin sorumlulu\u011fu d\u0131\u015f\u0131nda bulunan mal\u0131n iadesi, bedelin tenzili gibi sebeblerle, tutulmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Kredilendirme fonksiyonunun ikinci bir i\u015fleyi\u015f t\u00fcr\u00fc, alaca\u011f\u0131n iskonto edilmesidir.Bu y\u00f6ntemde, factoring \u015firketi, toplam alacak tutar\u0131ndan, masraf, faiz gibi unsurlar\u0131 indirdikten sonra geri kalan k\u0131sm\u0131, m\u00fc\u015fterisine \u00f6demektedir.Ancak ,bu y\u00f6ntem, s\u0131k ba\u015fvurulan bin y\u00f6ntem de\u011fildir.<\/p>\n\n\n\n 2-Hizmet Fonksiyonu<\/u><\/strong>: T\u00fcm faktoring t\u00fcrlerinde ortak olan bu fonksiyon, faktoring i\u015fleminde, faktoring \u015firketinin sat\u0131c\u0131ya verdi\u011fi idari hizmeti ifade eder.Hizmet ifadesi, bor\u00e7la ilgili muhasebe kay\u0131tlar\u0131n\u0131n tutulmas\u0131, bor\u00e7luya ihtarname g\u00f6nderilmesi, alacaklar\u0131n tahsil edilmesi, ve \u00f6denmemesi durumunda cebri tahsil yollar\u0131na ba\u015fvurulmas\u0131 gibi i\u015flemleri kapsar.Faktoring \u015firketi, belirli periyotlarla, m\u00fc\u015fterilerinin alacak hesaplar\u0131 \u00fczerindeki hareketler konusunda haberdar eder, onlara hesap ekstreleri g\u00f6nderir.<\/p>\n\n\n\n 3-Teminat Fonksiyonu :<\/u><\/strong>Bu fonksiyon, gayrikabili r\u00fccu factoring i\u015flemlerinde bulunan bir fonksiyondur.Factoring \u015firketi, alaca\u011f\u0131 devralmakla, her t\u00fcrl\u00fc riski de \u00fczerine \u00fczerine almaktad\u0131r.B\u00f6yle bir durumda, alaca\u011f\u0131 ger\u00e7ek sahibi factoring \u015firketi olmakta, alaca\u011f\u0131n tahsil edilememesi halinde m\u00fc\u015fterisine r\u00fccu etmek hakk\u0131na sahip olmamaktad\u0131r.Ancak, buradaki risk, alaca\u011f\u0131n ger\u00e7ek olup olmamas\u0131 konusunda de\u011fil ger\u00e7ek bir alaca\u011f\u0131n tahsil edilip edilememesi konusundad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n \u00dclkemizde son y\u0131llarda bankac\u0131l\u0131k sistemindeki \u00f6nemli de\u011fi\u015fim ve geli\u015fmelerin yan\u0131s\u0131ra uluslar aras\u0131 nitelikteki bankalar\u0131nda T\u00fcrkiye\u2019de \u015fube a\u00e7malar\u0131 ve bankalar\u0131n ihtisas bankac\u0131l\u0131\u011f\u0131 e\u011filimlerinin giderek artmas\u0131 sonucu bankalar aras\u0131 rekabetin yo\u011funla\u015fmas\u0131 \u00fczerine bankalar, m\u00fc\u015fterilerine; t\u00fcketici kredileri, kredi kartlar\u0131, leasing, factoring ve forfaiting gibi yeni finansman tekniklerinden yararlanabilme olanaklar\u0131 sunmaya ba\u015flam\u0131\u015flard\u0131r.Factoring kavram\u0131 bir finans tekni\u011fi olarak \u00fclkemiz bankac\u0131l\u0131k terminolojisine ilk kez 1983 y\u0131l\u0131nda \u201c\u00d6d\u00fcn\u00e7 Para Verme \u0130\u015fleri Hakk\u0131nda Kanun H\u00fckm\u00fcnde Kararname\u201d ile girmi\u015ftir.Bu Kararnamenin 3. maddesi; factoring\u2019i \u201cmal ve hizmet sat\u0131\u015flar\u0131ndan do\u011fmu\u015f veya do\u011facak alacaklar\u0131n temell\u00fck edilerek, tahsilinin \u00fcstlenilmesi ve bu alacaklara kar\u015f\u0131l\u0131k \u00f6demelerde bulunarak finansman sa\u011flanmas\u0131\u201d diye tan\u0131mlamakta, bu i\u015fle u\u011fra\u015fmak \u00fczere kurulan \u015firketleri de \u201cfactoring \u015firketleri\u201d olarak adland\u0131rmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Factoring, yeni bir finansman modeli olmas\u0131na ra\u011fmen \u00fclkemizde h\u0131zl\u0131 bir geli\u015fme g\u00f6stermi\u015f ve \u00fclkemiz finans piyasalar\u0131n\u0131n son y\u0131llarda vazge\u00e7ilmez bir enstr\u00fcman\u0131 olmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r.Her t\u00fcrl\u00fc mal ve hizmet sat\u0131\u015flar\u0131ndan kaynaklanan k\u0131sa vadeli alacaklar\u0131n factoring \u015firketine devredilmesi i\u015flemi giderek yayg\u0131nla\u015fmaktad\u0131r.Alacaklar\u0131n takibi, tahsili, garanti edilmesi, finansman sa\u011flanmas\u0131, Pazar ara\u015ft\u0131rmas\u0131, kredi istihbarat\u0131 yap\u0131lmas\u0131, ticari risklerin \u00fcstlenilmesi ve muhasebe kay\u0131tlar\u0131n\u0131n tutulmas\u0131, vb. hizmetleri i\u00e7eren factoring, firmalar\u0131n k\u0131sa vadeli sermaye ihtiyac\u0131n\u0131kar\u015f\u0131lamaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n \u00dclkemizde bankalarca veya \u00f6zellikle factoring i\u015flemleri yapmak \u00fczere kurulan \u015firketler taraf\u0131ndan yap\u0131lan factoring i\u015flemlerinin,a\u015fa\u011f\u0131da belirtilen mevzuat ile yak\u0131n ili\u015fkisi mevcuttur.<\/p>\n\n\n\n A-T\u00fcrk Ticaret Kanunu<\/strong>:T\u00fcrk Ticaret Kanunu\u2019nda factoring i\u015flemlerine ili\u015fkin herhangi bir h\u00fck\u00fcm mevcut olmay\u0131p, sat\u0131c\u0131lar\u0131n faturaya ba\u011fl\u0131 alacaklar\u0131n\u0131n devir ve temliki,Bor\u00e7lar Kanunu\u2019nda d\u00fczenlenmi\u015f bulunan \u201calaca\u011f\u0131n temliki h\u00fck\u00fcmlerine\u201d tabidir.<\/p>\n\n\n\n B-Bor\u00e7lar Kanunu<\/strong>: Bor\u00e7lar Kanunu\u2019nun 162 inci maddesinde \u201cKanun veya akit ile veya i\u015fin mahiyeti icab\u0131 olarak men edilmi\u015f olmad\u0131k\u00e7a bor\u00e7lunun r\u0131zas\u0131n\u0131 aramaks\u0131z\u0131n alacakl\u0131, alaca\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc bir \u015fahsa temlik edebilir.Bor\u00e7lu alaca\u011f\u0131n temlik edilmemesinin \u015fart edilmi\u015f oldu\u011funu, bu \u015fart\u0131 ihtiva etmeyen bir ikrar\u0131 bilkitabeye istinat ile, alaca\u011f\u0131 temell\u00fck eden \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc bir \u015fahsa kar\u015f\u0131 iddia edimiz\u201d<\/p>\n\n\n\n H\u00fckm\u00fc yer almakta ve s\u00f6zle\u015fmenin \u015fekline dair, 163 \u00fcnc\u00fc madde de \u201cTahriri \u015fekilde yap\u0131lm\u0131\u015f olmad\u0131k\u00e7a alaca\u011f\u0131n temliki muteber olamaz.Bir alaca\u011f\u0131n temlikini vaadetmek, hususi \u015fekle tabi de\u011fildir\u201d denilmektedir.Di\u011fer taraftan, yine ayn\u0131 Kanun\u2019un 164 ila 172 nci maddelerinde ise, \u201calaca\u011f\u0131n devredilebilir olmas\u0131, temlik i\u015fleminin yaz\u0131l\u0131 ve s\u00f6zle\u015fme \u015feklinde yap\u0131lmas\u0131, taraflar\u0131n medeni haklar\u0131n\u0131 kullanma ehliyetlerinin olmas\u0131\u201d gereklili\u011fine i\u015faret edilmektedir.<\/p>\n\n\n\n C-Bankalar Kanunu :<\/strong>Bankalar Kanununun 6. maddesinde;\u201dBir bankan\u0131n verece\u011fi nakdi krediler ile teminat mektuplar\u0131 ile, kefaletler, aval, ciro, ve kabuller gibi gayrinakdi krediler, sat\u0131n alaca\u011f\u0131 tahvil ve benzeri sermaye piyasas\u0131 ara\u00e7lar\u0131, tevdiatta bulunmak suretiyle veya herhangi bir \u015fekil ve surette verece\u011fi \u00f6d\u00fcn\u00e7ler, varl\u0131klar\u0131n vadeli sat\u0131\u015flar\u0131ndan do\u011facak alacaklar,vadesi ge\u00e7mi\u015f nakdi krediler gayrinakdi kredilerin nakde tahvil olan bedelleri, vadeli i\u015flem ve opsiyon s\u00f6zle\u015fmeleri ile benzeri di\u011fer s\u00f6zle\u015fmeler ve ortakl\u0131k paylar\u0131 izledikleri hesaba bak\u0131lmaks\u0131z\u0131n kredi say\u0131l\u0131r.\u201d(4389 Say\u0131l\u0131 Bankalar Kanunu\u2019nun 11. maddesinin 4672 Say\u0131l\u0131 Bankalar Kanununda de\u011fi\u015fiklik yap\u0131lmas\u0131na ili\u015fkin Kanun\u2019un de\u011fi\u015fik 6. maddesi)\u201d h\u00fckm\u00fc yer almaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n Factoring \u015firketinin m\u00fc\u015fterisine verdi\u011fi avans\u0131n kredi olarak de\u011ferlendirilip de\u011ferlendirilmeyece\u011fi konusunda farkl\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fler mevcuttur.Bu g\u00f6r\u00fc\u015fe g\u00f6re; factoring hizmetlerin al\u0131c\u0131ya a\u00e7\u0131lan bir kredi olmas\u0131 ve sat\u0131c\u0131ya r\u00fccu edilmemesi nedeni ile, Bankalar Kanunu y\u00f6n\u00fcnden al\u0131c\u0131lar lehine a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f gayrinakdi bir kredi olarak de\u011ferlendirilmektedir.Bir di\u011fer g\u00f6r\u00fc\u015f ise; belli bir alacak olarak verilen avans\u0131n kredi i\u015flemi olarak de\u011ferlendirilmesi y\u00f6n\u00fcndedir.S\u00f6z konusu avans\u0131n verilmesi i\u00e7in kar\u015f\u0131l\u0131k g\u00f6sterilen alacak kredi i\u015fleminde oldu\u011fu gibi teminat amac\u0131 ile verilmemi\u015ftir.Bunun sebebi, hen\u00fcz do\u011fmam\u0131\u015f alacaklar i\u00e7in fatura \u00fczerinden avans verilmi\u015f olmas\u0131d\u0131r.Ancak, bu avans \u00fczerine devral\u0131nan alacaklardan al\u0131nan komisyona ilave olarak faiz y\u00fcr\u00fct\u00fcl\u00fcrse bu i\u015flemin kredi unsurlar\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yabilece\u011fini de g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde tutmak gerekir.Di\u011fer taraftan, verilen avans, mal\u0131n\u0131 satan m\u00fc\u015fteri a\u00e7\u0131s\u0131ndan vadesinden \u00f6nce \u00e7ekilen paras\u0131d\u0131r.Burada da iskonto esas\u0131na dayal\u0131 k\u0131sa vadeli kredi i\u015flemlerine benzer bir uygulama ortaya \u00e7\u0131kmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n D-T\u00fcrk Paras\u0131n\u0131n K\u0131ymetini Koruma Hakk\u0131nda Kanun:<\/strong>Gerek T\u00fcrk Paras\u0131n\u0131n K\u0131ymetini Koruma Hakk\u0131nda Kanun (ek ve tadillerinde), gerekse bu Kanun\u2019a istinaden y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe konulan 32 say\u0131l\u0131 Karar (ek ve tadillerinde) factoring i\u015flemlerine ili\u015fkin herhangi bir h\u00fck\u00fcm mevcut de\u011fildir.Ancak, 32 Say\u0131l\u0131 Karara \u0130li\u015fkin 91-32\/5 say\u0131l\u0131 Tebli\u011f (ek ve tadillerine g\u00f6re); ihra\u00e7 edilen mallar\u0131n bedellerinin s\u00fcresi i\u00e7inde yurda getirilerek, bankalar ve \u00f6zel finans kurumlar\u0131na sat\u0131lmas\u0131ndan ve ihracat hesab\u0131n\u0131n s\u00fcresinde kapat\u0131lmas\u0131ndan ihracat\u00e7\u0131lar sorumlu tutulmakta, ihracata arac\u0131l\u0131k eden, ihracat bedellerine ge\u00e7en ve g\u00fcmr\u00fck idarelerince kendilerine g\u00fcmr\u00fck beyannameleri g\u00f6nderilen bankalar ve finans kurulu\u015flar\u0131, ihracat bedellerinin yurda getirilmesini ve sat\u0131\u015f\u0131n yap\u0131lmas\u0131n\u0131 izlemekle y\u00fck\u00fcml\u00fc k\u0131l\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r.(md.21)<\/p>\n\n\n\n \u0130hracata y\u00f6nelik factoring i\u015flemlerine ili\u015fkin a\u00e7\u0131klama; T\u00fcrkiye Cumhuriyet Merkez Bankas\u0131\u2019n\u0131n I-M Genelgesi\u2019nin (I) bendinde yer almaktad\u0131r.Buna g\u00f6re ihracattan do\u011fan alacak hakk\u0131n\u0131n bir factor kurulu\u015fa temlik edildi\u011fi factoring i\u015flemlerinde, yap\u0131lan anla\u015fma h\u00fck\u00fcmlerine g\u00f6re ihracat\u00e7\u0131ya r\u00fccu edilebilir veya edilemez \u015fart\u0131na ba\u011fl\u0131 olmaks\u0131z\u0131n, ihracat bedellerinin Kambiyo mevzuat\u0131nda belirlenen bedel getirme s\u00fcreleri i\u00e7inde tahsilinden factor kurulu\u015fu sorumludur.<\/p>\n\n\n\n E-Sigortac\u0131l\u0131k Mevzuat\u0131:<\/strong> Faktoring \u015firketlerinin, alacaklar\u0131n\u0131n \u00f6denmesini garanti etmeleri ile alacaklar\u0131n sigorta edilmesinin kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmamas\u0131 gerekir.\u00c7\u00fcnk\u00fc, Bor\u00e7lar Kanunu\u2019nun 110.maddesine g\u00f6re; garanti i\u015fleminde bir \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015finin fiilini ba\u015fkas\u0131na taahh\u00fct i\u015flevi vard\u0131r.Sigortac\u0131l\u0131kta ise bu ki\u015finin para ile \u00f6l\u00e7\u00fclebilir bir menfaatini zarara u\u011fratan bir rizikonun ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 halinde tazminat \u00f6denmektedir.Sigortac\u0131l\u0131k hizmetlerinin \u00f6zel bir hukuki d\u00fczenlemeye tabi tutulmas\u0131 nedeni ile sigorta \u015firketleri d\u0131\u015f\u0131nda kimse sigorta poli\u00e7esi d\u00fczenleyemeyece\u011fi i\u00e7in factoring \u015firketlerinin sigorta hizmeti vermeleri olana\u011f\u0131 yoktur.<\/p>\n\n\n\n F-\u00d6d\u00fcn\u00e7 Para Verme \u0130\u015fleri Hakk\u0131nda KHK:<\/strong>\u00d6d\u00fcn\u00e7 Para Verme \u0130\u015fleri Hakk\u0131ndaki 90 say\u0131l\u0131 KHK , factoring kurulu\u015flar\u0131n\u0131 \u201cmal ve hizmet sat\u0131\u015f\u0131ndan do\u011fmu\u015f veya do\u011facak alacaklar\u0131 temell\u00fck ederik, tahsilini \u00fcstlenen, bu alacaklara kar\u015f\u0131l\u0131k \u00f6demelerde bulunarak finansman sa\u011flayan \u015firketlerdir\u201d diye tan\u0131mlamaktad\u0131r.(M:3\/545 say\u0131l\u0131 KHK ile de\u011fi\u015fik).Factoring \u015firketlerinin, Hazine M\u00fcste\u015farl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n \u00f6n iznine istinaden sadece anonim \u015firket stat\u00fcs\u00fcnde kurulabilmeleri zorunlulu\u011fu yan\u0131 s\u0131ra bu \u015firketlerin sermaye miktarlar\u0131 da yine an\u0131lan M\u00fcste\u015farl\u0131k\u00e7a belirlenmektedir.Factoring \u015firketlerinin uygulayaca\u011f\u0131 faiz oranlar\u0131n\u0131n tespiti veya serbest b\u0131rak\u0131lmas\u0131na Hazine M\u00fcste\u015farl\u0131\u011f\u0131 yetkili olup, bu \u015firketler ana faaliyet konular\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda ba\u015fka bir i\u015fle u\u011fra\u015famazlar, teminat mektubu veremezler ve mevduat toplayamazlar, kambiyo senetlerine dayal\u0131 olsa bile fatura veya alaca\u011f\u0131n bir mal veya hizmet sat\u0131\u015f\u0131ndan do\u011fmu\u015f oldu\u011funu tevsik eden belgelerle ili\u015fkilendirilemeyen alacaklar\u0131 sat\u0131n alamazlar.Ancak, bu \u015firketlerin Sermaye Piyasas\u0131 Kanunu\u2019na g\u00f6re menkul k\u0131ymet ihra\u00e7 etmeleri ile uluslararas\u0131 piyasalardan \u00f6d\u00fcn\u00e7 para almalar\u0131 bu h\u00fckm\u00fcn d\u0131\u015f\u0131nda tutulmu\u015ftur.(M:12 ve13\/545 say\u0131l\u0131 KHK ile de\u011fi\u015fik)<\/p>\n\n\n\n G-Factoring \u015eirketleri\u2019nin Kurulu\u015f ve \u00c7al\u0131\u015fma Esaslar\u0131 Hakk\u0131nda Y\u00f6netmelik:<\/strong>Mal veya hizmet sat\u0131\u015f\u0131ndan do\u011fmu\u015f veya do\u011facak (fatura veya di\u011fer belgelere dayal\u0131) alacaklar\u0131 devralarak tahsilini \u00fcstlenen ve bu alacaklara kar\u015f\u0131 \u00f6demelerde bulunarak firmalara finansman sa\u011flayan factoring \u015firketlerinin kurulu\u015f ve \u00e7al\u0131\u015fma esaslar\u0131 Hazine M\u00fcste\u015farl\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131ndan bir y\u00f6netmelikle d\u00fczenlenmi\u015ftir.Factorin \u015firketinin kurulu\u015fu i\u00e7in an\u0131lan m\u00fcste\u015farl\u0131ktan \u00f6n izin ve kurulu\u015fu takiben faaliyet izni al\u0131nmas\u0131 zorunlu olup, faaliyet izni almayan \u015firketler factoring i\u015flemleri ile u\u011fra\u015famazlar.Ancak, bankalar, sigorta \u015firketi ve \u00f6zel kanunlara g\u00f6re \u00f6d\u00fcn\u00e7 vermeye yetkili k\u0131l\u0131nan kurulu\u015flar ile t\u00fczel ki\u015filerin do\u011frudan veya ortak veyahut i\u015ftirakleri arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla dolayl\u0131 olarak ortakl\u0131k ili\u015fkisi i\u00e7inde bulunduklar\u0131 di\u011fer t\u00fczel ki\u015filere \u00f6d\u00fcn\u00e7 para vermeleri ve Sermaye Piyasas\u0131 Kanunu h\u00fck\u00fcmleri \u00e7er\u00e7evesinde yetkili kurum ve kurulu\u015flarca yap\u0131lacak i\u015flemler hakk\u0131nda s\u00f6z konusu y\u00f6netmelik h\u00fck\u00fcmleri uygulanmaktad\u0131r.(Y\u00f6n. M:1)<\/p>\n\n\n\n Anonim \u015firket stat\u00fcs\u00fc alt\u0131nda faaliyette bulunmalar\u0131 \u00f6ng\u00f6r\u00fclen factoring \u015firketlerinin m\u00fc\u015fterileri ile yapacaklar\u0131 i\u015flemler i\u00e7in yaz\u0131l\u0131 s\u00f6zle\u015fmeleri zorunlu olup, bu \u015firketler a\u015fa\u011f\u0131da tan\u0131mlanan i\u015flemleri yapamazlar.(Y\u00f6n.M:8)<\/p>\n\n\n\n -factoring faaliyetleri ile do\u011frudan ilgisi bulunmayan faaliyetler ile u\u011fra\u015famazlar,<\/p>\n\n\n\n -teminat mektubu veremezler,<\/p>\n\n\n\n -Sermaye Piyasas\u0131 Kanunu\u2019na g\u00f6re menkul k\u0131ymet ihrac\u0131 ile uluslararas\u0131 piyasalardan \u00f6d\u00fcn\u00e7 para temini d\u0131\u015f\u0131nda,mevduat veya her ne ad alt\u0131nda olursa olsun bir ivaz kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 para toplayamazlar,<\/p>\n\n\n\n -Kambiyo senetlerine dayal\u0131 bile olsa fatura veya alaca\u011f\u0131n bir mal veya hizmet sat\u0131\u015f\u0131ndan do\u011fmu\u015f oldu\u011funu tesvik eden benzeri belgelerle ili\u015fkilendirilmeyen alacaklar\u0131 sat\u0131n alamazlar.<\/p>\n\n\n\n Sonu\u00e7 olarak, <\/strong>uzun bir ge\u00e7mi\u015fe sahip olan factoring, bankalar\u0131n ve finans kurulu\u015flar\u0131n\u0131n bu sekt\u00f6re yapt\u0131\u011f\u0131 yat\u0131r\u0131mlar sonucu bankac\u0131l\u0131\u011f\u0131n ihtisasla\u015fm\u0131\u015f bir sahas\u0131 olarak g\u00f6r\u00fclmeye ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131r.T\u00fcrkiye\u2019de 1988 y\u0131l\u0131ndan itibaren bankalar\u0131n b\u00fcnyesinde factoring hizmeti verilmeye ba\u015flanm\u0131\u015f, daha sonra factoring \u015firketlerinin kurulmas\u0131 ile bu sekt\u00f6r \u00fclkemizde h\u0131zl\u0131 bir geli\u015fim g\u00f6stermi\u015ftir.\u00c7a\u011fda\u015f bir finansman y\u00f6ntemi olan factoringde \u00fc\u00e7 ayr\u0131 hizmet bir arada verilmektedir.Nitekim, factoring firmalar\u0131n mal ve hizmet sat\u0131\u015flar\u0131ndan do\u011fan yurt i\u00e7i ve yurt d\u0131\u015f\u0131 k\u0131sa vadeli alacaklar\u0131n\u0131n bir factoring \u015firketince temlik al\u0131nmas\u0131 ile ba\u015flamakta, sat\u0131c\u0131 firma; \u201calaca\u011f\u0131n takibi ve tahsili\u201d, \u201cAlaca\u011f\u0131n \u00f6denmeme riskine kar\u015f\u0131l\u0131k garanti edilmesi\u201d ve \u201calacak tutar\u0131n\u0131n vadesinden \u00f6nce \u00f6denerek esnek finansman sa\u011flanmas\u0131na\u201d y\u00f6nelik hizmet paketlerinden gerek duydu\u011fu hizmeti se\u00e7ebilme olana\u011f\u0131na kavu\u015fmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n KAYNAKLAR:<\/p>\n\n\n\n -M. Cengiz \u00dcnl\u00fc,\u015eirketlerin Kurulu\u015fu ve Tasfiye i\u015flemleri Rehberi,Adalet Yay\u0131nevi,Ankara,1997<\/p>\n\n\n\n -M. \u015eerif Akta\u015f, D\u0131\u015f Ticaret Finansman\u0131nda Factoring, \u0130GEME, Ankara, 1989<\/p>\n\n\n\n -Erkut Onursal, D\u0131\u015f Ticaret \u0130\u015flemleri ve Uygulama, Orta Anadolu \u0130hracat\u00e7\u0131 Birlikleri Yay\u0131n\u0131, Ankara, 1996<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Stj. Av. \u00c7\u0130LEM SAKLAVCI Faktoring, temel ve \u00f6n\u015fart olan alt yap\u0131s\u0131 \u201calaca\u011f\u0131n ferileri ile birlikte temliki\u201d ne dayan\u0131r.B konu Bor\u00e7lar kanununun 162. ila 174. maddelerinde d\u00fczenlenmi\u015ftir.Bu maddeler T\u00fcrkiye\u2019de faktoringi m\u00fcmk\u00fcn k\u0131lmaktad\u0131r. Bor\u00e7lar Kanunu ile T\u00fcrk Ticaret Kanunu sekt\u00f6r\u00fcn hukuki yap\u0131s\u0131n\u0131n alt yap\u0131s\u0131n\u0131 olu\u015fturmaktad\u0131r.Ancak, TC.Ba\u015fbakanl\u0131k Hazine M\u00fcste\u015farl\u0131\u011f\u0131, sekt\u00f6r faaliyetlerinin hukuki alt yap\u0131ya kavu\u015fturulmas\u0131 amac\u0131 ile 90 […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_links_to":"","_links_to_target":""},"categories":[20],"tags":[],"class_list":["post-1844","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-makalelink"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.abchukuk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1844","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.abchukuk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.abchukuk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.abchukuk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.abchukuk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1844"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.abchukuk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1844\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1845,"href":"https:\/\/www.abchukuk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1844\/revisions\/1845"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.abchukuk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1844"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.abchukuk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1844"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.abchukuk.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1844"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}} T\u00dcRK\u0130YE\u2019DE FACTOR\u0130NG UYGULAMASI<\/h1>\n\n\n\n